तीर्थ भारत
हर राज्य · हर देवता · हर कथा
तीर्थ भारत › ज्योतिर्लिंग

सोमनाथ

प्रभास पाटण, गीर सोमनाथ जिल्हा · गुजरात
ज्योतिर्लिंग #1पहिले ज्योतिर्लिंग · अरबी समुद्राच्या किनारी

🎧 व्हिडिओ मराठीतही आहे — ⚙ सेटिंग्ज → ऑडिओ ट्रॅकमध्ये भाषा बदला (12 भाषा).

कथा (शास्त्र आणि परंपरेनुसार)

शिवपुराणातील कथेनुसार, दक्ष प्रजापतीच्या शापामुळे चंद्रदेवाचे तेज क्षीण होऊ लागले. त्यांनी प्रभास क्षेत्रात शिवाची तपश्चर्या केली, आणि शिवाच्या कृपेने ते शापमुक्त झाले. सोम म्हणजे चंद्राचे स्वामी म्हणून हे ज्योतिर्लिंग सोमनाथ म्हणून ओळखले जाते.

इतिहास आणि वैशिष्ट्य

जानेवारी 1026 मध्ये सोमनाथवर पहिला नोंदवलेला हल्ला झाला. 12व्या शतकात राजा कुमारपालाने मंदिराचा जीर्णोद्धार केला. 1947 मध्ये सरदार वल्लभभाई पटेलांनी त्याच्या पुनर्निर्माणाचा संकल्प केला, आणि 11 मे 1951 रोजी राष्ट्रपती डॉ. राजेंद्र प्रसाद यांनी प्राणप्रतिष्ठा केली. सध्याचे मंदिर कैलास महामेरू प्रासाद शैलीत बांधलेले आहे.

उत्सव आणि पूजा

कार्तिक पौर्णिमा यात्रा

सोमनाथनागेश्वर

स्रोत

तीर्थ भारत केवळ अधिकृत मंदिर ट्रस्ट, सरकारी स्रोत आणि मान्य ग्रंथ-आवृत्त्यांमधून तथ्ये घेते. प्रवासापूर्वी दर्शनाची वेळ मंदिराच्या अधिकृत माहितीवरून नक्की तपासा.